-Chắc khi lướt mạng xã hội( Youtube, Facebook, Tiktok…) thì keyword “Freelancer” đã quá quen thuộc. Một dạng công việc tự do không phụ thuộc vào một công ty và địa điểm nào cả.
-Có nhiều bạn đã phát triển công việc freelancer của mình thành một công ty chuyên nghiệp (như công ty chuyên seo, content, media….) từ việc làm freelancer ban đầu của mình.
-Mức thu nhập của freelancer là không giới hạn phụ thuộc và tính chất công việc, số lượng công việc bạn làm và phụ thuộc vào cả bạn nhận job từ nước ngoài hay ở Việt Nam.
-Nhưng đời không như là mơ freelancer cũng có những khó khăn riêng nhiều bạn bắt đầu và đã từ bỏ và phải quay lại công việc văn phòng của mình. Khi không đi đúng hướng và không có job liên tục và nhiều áp lực khác nữa.
-Vậy phải làm sao để bạn từ từ trở thành một freelancer toàn thời gian. Đây sẽ là cả một hành trình dài đòi hỏi bạn phải kiên trì. Bài viết mình sẽ cho bạn thấy những ưu điểm, khó khăn khi làm, những công việc freelancer phổ biến cũng như cách tìm job để bạn có cái nhìn đúng nhất về freelancer.
Freelancer là gì?
-Freelancer là làm công việc tự do bạn không phải chịu sự quản lý của một công ty hay một tổ chức nào cả. Bạn có thể làm ở bất kì đâu. Bạn làm việc trực tiếp với khách hàng và thống nhất về dịch vụ bạn cung cấp ( thời gian hoàn thành, giá cả…..)
-Theo tính chất công việc bạn có thể làm ở bất kì đâu như ở nhà, quán cafe…. Miễn là bạn hoàn thành công việc cho khách hàng của bạn.
-Về bản chất thì freelancer là bạn cũng đi làm thuê nhưng bạn được tự quyết định mình phải làm gì, thoải mái hơn khi làm việc, tự quyết định cách mình làm việc. Chứ không phải làm theo task như trong công ty giao xuống.
Ưu điểm và khó khăn khi làm freelancer
Ưu điểm khi làm freelancer
–Tự do làm việc: Đấy là đều đầu tiên bạn thấy được khi làm freelancer, bạn không phải chịu sự quản lý của công ty, có thể làm việc ở bất kỳ đâu bạn thích. Vì tự do nên bạn lại có thời gian dành cho gia đình và bản thân. Nhưng đấy cũng là con dao hai lưỡi nếu bạn không biết cách quản lý thời gian.
–Tự quyết định thu nhập của mình: Có rất nhiều bạn đã được mức thu nhập cao từ công việc freelancer của mình vì chính bạn là người quyết định thu nhập của bạn trong tháng đó.
–Làm việc ở bất kì đâu: Bạn có thể ngồi nhà làm việc hay ra một quán cafe để bắt đầu và ngay khi cả bạn đi du lịch bạn vẫn có thể làm việc của mình.
–Cơ hội phát triển bản thân: Nếu như bạn trong công ty chỉ phải làm một phần việc của mình được giao thôi thì khi làm freelancer lại cho bạn kỹ năng marketing bản thân để có nhiều job, giao tiếp đàm phán với khách hàng, giải quyết sự cố, và rất nhiều thứ bạn phải học nữa. Nên đây cũng là cơ hội để bạn trao dồi phát triển bản thân.
Khó khăn khi làm freelancer.
-Nhiều bạn nhìn công việc freelancer có vẻ màu hồng và cứ nghĩ làm được hai ba job freelancer rồi nên không muốn làm công ty nữa và sẽ nghỉ việc. Nhưng sau đó không biết cách tìm job và dịch vụ chưa tốt hoặc bị cạnh tranh thì phải quay lại công việc văn phòng của mình. Nên mình nghĩ bạn nên sẵn sàng chuẩn bị khi ra làm freelancer đừng nhìn mọi thứ bằng con mắt của một người mộng mơ chỉ vì áp lực stress khi làm công ty. Ra làm freelancer có khi bạn áp lực còn gấy đôi hơn đấy.
–Không quản lý được thời gian của mình: Chính sự tự do cũng là ưu điểm và cũng là nhược điểm khi làm freelancer. Vì sẽ chẳng có máy chấm công hay có quản lý để đốc thúc bạn làm việc đâu nhé. Nếu không quản lý được thời gian bạn sẽ bị sức ỳ của bản thân đánh gục.
–Sự cô đơn khi làm một mình: Đây cũng là một khó khăn bạn gặp phải. Làm công ty còn có anh em bạn bè đồng nghiệp những bữa cafe, nhậu nhẹt tan ca hay những lúc đi teambuilding cùng công ty. Nên bạn sẽ phải chấp nhận sự cô đơn một chút nhưng có nhiều cách để bạn khắc phục khó khăn này.
–Job ít dần theo thời gian: Một hai job ban đầu có thể là sự may mắm nhưng những job sau phải là thực lực bạn đi tìm từ mối quan hệ, trên mạng xã hội hay các trang freelancer.
–Thu nhập không ổn định: Có thể lúc đầu bạn làm rất tốt nhưng khi về sau dịch vụ bạn đang cung cấp có nhiều bên làm và chất lượng bạn không đảm bảo, không biết cách chăm sóc khách hàng cũng như không xây dựng được thương hiệu cá nhân khiến bạn mất đi thu nhập của mình.
–Không phát triển được công việc freelancer của mình: Đây cũng là một nguyên do khiến bạn thất bại. Nếu chỉ là freelancer ngoài giờ công ty thì không sao. Nhưng để coi đó là công việc toàn thời gian bạn cần phát triển vì mỗi thời điểm luôn có những cái mới mà khách hàng luôn cần những dịch vụ tốt hơn.
Một số nghề Freelance phổ biến
-Có rất công việc freelancer để bạn làm. Nếu bạn làm tự do không phụ thuộc và làm ở bất kì đâu theo khái niệm cũng là freelancer. Sau đây mình sẽ liệt kệ một số công việc freelancer phổ biến để bạn tham khảo.
Content Writer/ Copywriter
-Đây là công việc không quá khó để bắt đầu làm freelancer nếu bạn có kỹ năng viết lách.
-Bạn có thể nhận viết cho các trang fanpage , các blog, các trang báo….
-Những công việc viết lách phổ biển.
- Blog writing: Viết nội dung cho các blog về một lĩnh vực cố định như mỹ phẩm, công nghệ, gia dụng, review sách.
- Copywriting: Viết nội dung cho các trang đích ( landing page ), Sologan…
- Social media writing: Viết nội dung cho các trang mạng xã hội như Facebook, Instagram….
- Video script: Viết kịch bản cho video, TVC..
- Email writing: Viết nội dung email bản tin hay thông báo hoặc bán hàng.
-Nếu bạn định hình được sở trường của mình là viết về gì và có được thương hiệu khi đó bạn dễ dàng bán giá dịch vụ của mình ở mức cao hơn.
Content Creator
-Là công việc bạn sáng tạo nội dung trên các nền tảng Youtube, Tiktok…để bạn trở thành một KOL, KOC. Khi có được một lượng fan nhất định bạn có thể nhận booking từ các nhãn hàng như review đánh giá sản phẩm.
-Nền tảng tiktok ra đời là một sự phát triển mạnh mẽ cho các KOL, KOC.
-Khác với content writter chỉ thiên về viết lách trên blog hay copywriter chỉ thiên về viết lời quảng cáo, slogan,… Content creator đa năng và làm được nhiều việc hơn rất nhiều.
-Hãy xây dựng cho mình một lượng fan trung thành và chia sẻ giá trị của bạn đến mọi người và làm việc với những nhãn hàng và sản phẩm tốt sẽ khiến công việc content creator của bạn ngày càng phát triển.
Video Editer
-Ngày càng có nhiều doanh nghiệp đầu tư về mặt hình ảnh công ty sản phẩm mảng video ngày càng phổ biến hơn khi có thêm nhiều nền tảng video như Tiktok…Thì nếu bạn có kỹ năng dựng clip hay tạo các video intro, giới thiệu sản phẩm, công ty …. thì sẽ là cơ hội cho bạn trong ngành này.
-Phần mềm dựng video chuyên nghiệp chủ yếu bởi Premiere Pro, Davince Resolve, Final Cut Pro. Ngoài ra những clip ngắn bây giờ cũng có thể dựng trên điện thoại như Cap cut, VN…Nếu cần kỹ xảo hiệu ứng cao cấp dùng After Effects.
Seo
-Đây là công việc bạn tối yêu hóa website để đạt vị trí cao trên bộ máy tìm kiếm google.
-Kỹ năng cần có của bạn là seo onpage( tối ưu tiêu đề, content, hình ảnh, mô tả, …) và offpage ( đi backlink, traffic cho website)
-Seo cũng cần có khả năng content. Content vs Seo luôn bổ sung cho nhau nên nếu làm bạn cần biết cả hai.
-Để làm một SEOer bạn có những bước như sau:
- Lập kế hoạch từ khóa tùy lĩnh vực và mức độ cạnh tranh mà chọn từ khóa hóa dài hay ngắn, từ khóa nào dễ seo.
- Lên kế hạch viết bài cho từ khóa cần seo. Kết hợp với seo onpage.
- Đi Traffic và Linkbuilding cho website.
Lập trình web/app
-Có rất nhiều doanh nghiệp muốn xây dựng website, app để phục vụ công việc quảng bá và bán hàng.
-Bạn có kỹ năng lập trình các ngôn ngữ phổ biến như PHP, JAVA, ASP.NET, SWIFT….. để lập trình được các trang web và app. Còn nếu bạn không muốn lập trình vẫn có thể dùng các nền tảng có sẵn như wordpress, joomla để tạo ra một website hoàn chỉnh.
-Ngoài việc làm các trang web/app bạn có thể làm những công việc như:
- Viết themes, plugin : Bạn có thể viết themes cho website worpress và bán trên các chợ sản phẩm số như envato.
- Bán source code app: Có nhiều bạn có nhu cầu mua srouce code sẵn để build và kiếm tiền từ đó.
-Một số nơi bạn có thể bán những sản phẩm lập trình của mình là Envato, Templatesmonster… Hoặc bạn có thể up lên gumroad và marketing để bán.
Photographer / Desginer
-Nếu bạn có khả năng chụp ảnh tốt thì bạn có thể thử sức với các lĩnh vực:
- Chụp ảnh đám cưới.
- Chụp ảnh đồ ăn
- chụp ảnh sự kiện (âm nhạc, thể thao…..)
-Ngay cả khi bạn có thể bán các tác phẩm của mình (stock) cả hình ảnh và video trên Shutterstock, Adobe stock, Alamy.
-Còn nếu bạn là một desginer thì sẽ rất thuận lợi để bạn nhận được các job freelancer như
- Thiết kế logo
- Thiết kế banner, poster..
- Thiết kế áo thun trong ngành POD (Print on deman).
- Thiết kế bao bì sản phẩm.
Dịch thuật
-Bạn có kỹ năng về một ngôn ngữ nào đó đồng thời bạn có kiến thức trong một ngành (tài chính, văn hóa, nông nghiệp ….) thì bạn có thế nhận dịch sách văn bản cho các cá nhân tổ chức.
-Trên các trang website Freelancer vẫn có những job dịch thuật từ một ngôn ngữ nào đó sang Tiếng Việt. Luôn có cơ hội cho bạn tìm job.
Như vậy là mình đã điểm qua những công việc freelancer phổ biến ngoài ra còn rất nhiều công việc freelancer khác nữa như Voice, quay phim, chạy ads, PR marketing….Hãy coi thế mạnh của mình và chọn công việc freelancer phù hợp.
Kỹ năng và công cụ cần có để làm Freelancer
Kỹ năng
-Đầu tiên giá trị cốt lõi vẫn là kỹ năng chuyên ngành của bạn. Bạn có thể có được nhờ học từ trường lớp kinh nghiệm tích lũy sau khi làm công ty. Hoặc bạn là người mới có thể tự học hoặc học một lớp học nào đó khi vững có thể nhận job freelancer. Hãy nhớ khách hàng đến với bạn chỉ vì chất lượng dịch vụ bạn cung cấp.
-Kỹ năng thứ 2 đó là cách bạn marketing bản thân dịch vụ của mình. Có nhiều bạn rất giỏi chuyên môn nhưng không được nhiều người biết tới vậy bạn cần làm gì? Bạn cần xây dựng thương hiệu cho mình định hình bạn trong lĩnh vực gì để mọi người biết tới.
- Xây dựng profile cá nhân trên các trang mạng xã hội để có nhiều khách hàng tự tìm tới.
- Xây dựng các portfolio để giới thiệu các sản phẩm mình đã làm như trên behance, flickr….
- Tạo các dịch vụ của mình trên các trang freelancer như fiverr, upwork, vlance…
- Tạo cồng đồng chia sẽ kiến thức cũng là cách bạn cho đi nhưng nhận lại được nhiều thứ.
-Một kỹ năng cũng khá quan trọng là thỏa thuận, đàm phán với khách hàng để bạn và khách hàng thống nhất cách thức làm viêc. Để tốt nhật bạn nên xây dựng cho mình một quy trình làm việc để khách hàng thấy sự chuyên nghiệp từ bạn.
Công cụ
-Tùy theo ngành nghề mà có những công cụ khác nhau. Nhưng phổ biến nhất là chiếc Laptop, PC. Tùy tính chất công việc nếu bạn là một content writer thì không cần cấu hình quá mạnh. Nhưng nếu bạn là một video editer hay dùng các phần mềm như after effects thì bạn cần chọn cấu hình cao hơn.
-Một đều quan trọng nữa đó là mạng internet đủ mạnh để bạn có thể bắt đầu làm việc.
Tìm công việc freelancer ở đâu?
-Đây chắc chắn là câu hỏi nhiều bạn thắc mắc khi bắt làm freelancer. Sau đây mình sẽ liệt kê những nơi bạn có thể bắt đầu tìm những job đầu tiên.
Từ mối quan hệ, network xung quanh bạn:
-Khi bạn có một kỹ năng nào đó và nói cho họ biết bạn có thể làm được gì thì khi họ cần họ có thể liên hệ với bạn.
-Từ mối quan hệ đồng nghiệp bạn bè mình tin chắc sẽ có người cần đến dịch vụ của bạn.
Từ các group facebook.
-Có quá nhiều group trong lĩnh vực của bạn. Việc bạn cần là join vào những group đó nếu khách có nhu cầu bạn liện hệ. Hoặc bạn có thể giới thiệu dịch vụ của mình trên đó.
-Có nhiều công việc freelancer mang tính chất khách hàng dễ quay lại với mình nhiều lần như chạy quảng cáo, thiết kế landing page … Bạn chỉ cần chăm sóc khách hàng tốt dịch vụ ok thì bạn đang nắm trong tay những khách hàng thân quen. Ngay cả khi khách hàng cũ giới thiệu cho bạn những khách hàng mới.
Từ các trang freelancer
-Hiện tại có rất nhiều trang freelancer cả ở Việt Nam và nước ngoài.
Khi làm freelancer ở các trang freelancer nước ngoài thì bạn cần thêm một kỹ năng nữa đó là kỹ năng tiếng anh để có thể trao đổi với mọi người trên toàn thế giới.
- Fiverr: Đây là trang web không quá xa lạ đối với các bạn làm freelancer ở thị trường nước ngoài. Khách hàng đặt hàng dịch vụ vì giá rẻ, bạn có thể đăng dịch vụ của mình xuất phát từ $5. Khi làm với fiverr bạn sẽ đăng các dịch vụ của mình gọi là gig. Mỗi gig là một dịch vụ khác nhau.
- Upwork: Một trang web nổi tiếng về freelancer, nhiều bạn đang làm trên đây rất tốt. Hàng ngày có rất nhiều khách hàng up lên upwork về các công việc cần làm freelancer. Tùy theo kinh nghiệm của bạn mà chào giá và gửi CV để khách hàng chọn bạn.
- Freelancer.com : Một trang web cũng nổi tiếng trong việc cung cấp các công việc freelancer rất đáng để bạn tham gia.
-Nếu bạn không có khả năng tiếng anh tốt thì có thể tham khảo một số website ở thị trường Việt Nam sau đây.
- Vlance.vn: Một cái tên khá hot tại thị trường Việt Nam. Giao diện thân thiện dễ sử dụng cho người mới. Bạn có thể kết nối với hàng nghìn khách hàng tại Việt Nam
- Freelancerviet.vn : Đây cũng là lựa chọn để bạn bắt đầu khi làm ở thị trường Việt Nam.
Kết
-Hành trình vạn dặm sẽ bắt đầu với những bước đi đầu tiên.
-Freelancer sẽ là công việc ban đầu sau đó bạn có thể phát triển công việc của mình thành một bussiness riêng.
-Bạn phải có dịch vụ cốt lõi sau đó hãy nâng cấp dịch vụ và đa dạng dịch vụ của mình, cũng như hãy cho thấy cái tâm trong nghề khi làm việc chắc chắn bạn sẽ nhận được nhiều job từ khách hàng.
-Mong bài viết sẽ có ích đối với bạn với những ai đang dấn thân vào con đường freelancer. Nếu có thắc mắc gì hãy comment bên dưới nhé, mình sẽ phản hồi sớm nhất !
